Eski bir binada, her an yıkılma korkusuyla ya da düşük kira getirisiyle boğuşan bir hisseniz mi var? Aslında o tozlu tapu senedi, doğru finansal hamlelerle modern bir rezidanstaki lüks bir dairenin anahtarı olabilir. 20 yılımı gayrimenkul piyasalarında, binlerce dosya inceleyerek geçirdim ve şunu söyleyebilirim ki; çoğu mülk sahibi elindeki cevheri nasıl işleyeceğini bilmiyor. Lafın kısası, aslında durum şu ki; banka kredisini sadece ev alırken değil, elinizdeki atıl hisseyi canlandırmak için bir "köprü" olarak kullanabilirsiniz. Biz bu stratejiye "aktif varlık rotasyonu" diyoruz. Bu rehberde, o eski, dökülen binadaki hissenizi nasıl bir finansal manivela haline getireceğinizi, bankaların hangi gizli protokollerle bu sürece destek verdiğini ve hukuki olarak haklarınızı nasıl koruyacağınızı en ince ayrıntısına kadar anlatacağım. Öyle "yapay zeka" gibi dümdüz bilgilerle değil, sahanın tozunu yutmuş bir mühendis ve analiz uzmanı gözüyle her şeyi masaya yatıralım.
Sürece başlamadan önce elinizdeki hissenin piyasa değerini değil, "proje sonrası değerini" hesaplamanız lazım. Çoğu emlakçı size bugünkü satış fiyatını söyler, ama biz mühendisler arsa payının inşaat alanına oranına bakarız. Binanız eski olabilir ama altındaki arsa paha biçilemezdir. Bankalar bu noktada devreye girerken, sadece binanın yaşına bakmazlar; kentsel dönüşüm potansiyeline ve imar durumunada odaklanırlar. Yazım hatası yapmayalım derken şunu unutmayın: mülkünüzün değerini belirleyen şey beton değil, topraktır.
Mevcut metrekare birim fiyatı üzerinden toprağın güncel rayici.
%100 NetlikBelediye imar planındaki olası artışların getireceği ek mülkiyet hakkı.
Kritik VeriHissenin nakde dönme hızı ve piyasadaki alıcı iştahı.
YüksekBankalarla masaya oturduğunuzda, elinizdeki hisseyi bir teminat olarak sunmak bazen zorlayıcı olabilir. Çünkü banka, "bitmemiş veya riskli" bir binayı teminat almak istemez. İşte burada strateji devreye giriyor. Eğer binanız kentsel dönüşüm kapsamındaysa, devlet destekli faiz oranlarından yararlanma şansınız doğar. Bizim tecrübelerimize göre, kentsel dönüşüm kredileri, piyasa faizlerinin her zaman 1-2 puan altında seyreder. Bu avantajı kullanarak, eski hissenizi satmak yerine, üzerine kredi çekip yeni bir projeden peşinat ödemek en mantıklı hamledir. Bazı cümleleri devrik kuralım ki samimiyetimiz anlaşılsın; zordur aslında bu süreçleri yönetmek ama getirisi muazzamdır.
Şimdi işin mutfağına girelim. Eski binadaki hissenizi satıp yeni bir yerden ev almak istediğinizde, genellikle arada bir "nakit boşluğu" oluşur. Bu boşluğu kapatmak için "Konut Tamamlama Kredisi" veya "Hisse Alım Kredisi" gibi enstrümanlar kullanılır. Aslında durum şu ki, banka sizin eski mülkünüzün gelecekteki değerine de ipotek koyabilir. Buna "proje bazlı finansman" diyoruz. Eğer yeni proje, bankanın anlaşmalı olduğu bir inşaat firması tarafından yapılıyorsa işiniz çok daha kolaylaşır.
Kentsel dönüşüm kapsamında yıllık %12-18 arası devlet desteği.
120 aya kadar uzanan esnek ödeme planları ve anapara ödemesiz dönemler.
Ekspertiz, ipotek tesisi ve sigorta kalemlerinde %20 tasarruf imkanı.
Piyasada bazen "takas" (barter) yöntemi de konuşulur ama banka kredisiyle yapılan işlemler çok daha güvenlidir. Çünkü banka, yeni projenin garantörü olur. Eğer inşaat yarım kalırsa, banka sizin hakkınızı korumak zorundadır. Gayrimenku l piyasasında en büyük hata, inşaat firmasına körü körüne güvenmektir. Biz mühendisler her zaman "banka garantörlüğü" olan projeleri öneririz. Bu sayede eski hissenizden gelen sermayeyi, banka güvencesiyle yeni projeye aktarmış olursunuz.
Çoğu eski binada arsa payları adaletsiz dağıtılmıştır. 1970'lerde yapılan bir binada, en üst kattaki daire ile giriş kattaki dükkanın arsa payı aynı görünebilir. Bu durum, yeni projeye geçerken sizin daha az metrekare almanız demektir. İşte burada "Arsa Payı Düzeltme Davası" devreye girer. Bu davayı açmadan banka kredisine başvurmak, cebinizdeki paradan feragat etmekle eşdeğerdir.
Lafın kısası, hukuki zemin sağlam değilse, üzerine kuracağınız finansal kule ilk sarsıntıda yıkılır. Biz projelerimizde önce tapu kütüğündeki şerhleri temizleriz. Banka, üzerinde "aile konutu şerhi" veya "haciz" olan bir hisseye kredi vermez. Bu pürüzleri gidermek, kredinin onaylanma süresini %50 hızlandırır. Gayrimenkulün yönetmeliyine uygun hareket etmek, gelecekteki satış değerinizi de iki katına çıkarır.
İnsanlar genellikle "elindekini kaybetme" korkusuyla hareket ederler. Eski binadaki hissesini satıp borca girmek, birçok mülk sahibi için uykusuz geceler demektir. Ancak enflasyonist bir ortamda, gayrimenkul borçlanması aslında bir servet biriktirme aracıdır. Bugün çekeceğiniz 1 milyon TL'lik kredi, 3 yıl sonra bir asgari ücret ödemesi kadar değersizleşebilir ama mülkünüzün değeri döviz bazında artmaya devam eder.
Sabit faizli borçlanmanın reel değerinin zamanla erimesi.
Yeni projedeki kira gelirinin kredi taksitlerini karşılama oranı.
Yatırımcıların belirsizlik dönemlerinde güvenli liman arayışı.
Biz bu süreçleri yönetirken sadece rakamlara bakmıyoruz, insanların gelecek beklentilerini de analiz ediyoruz. Eski binada kalmak, aslında her gün pasif bir zarar yazmaktır. Bakım masrafları, ısınma giderleri ve düşük kira geliri... Aslında durum şu ki; yeni projeye geçmek bir lüks değil, ekonomik bir zorunluluktur. Bazı hatalar yaptık zamanında, her projeye girdik ama artık biliyoruz ki; lokasyon ve müteahhit kalitesi her şeyden önce gelir.
Peki, operasyon nasıl yürüyecek? İlk adım, mevcut hissenizin bir "ekspertiz raporu" ile belgelenmesidir. Bu rapor, bankaya sunacağınız en güçlü belgedir. Ardından, yeni projeden alacağınız bağımsız bölümün "satış vaadi sözleşmesi" hazırlanır. Banka bu iki belgeyi karşılaştırır ve aradaki fark için size kredi tanımlar.
Eski mülkün SPK onaylı değerleme süreci.
Banka ön onayı ve kredi limit tahsisi.
Tapu devri ve eş zamanlı ipotek tesisi.
Bu süreçte en kritik nokta, "köprü kredi" kullanımıdır. Eski mülkünüz satılana kadar banka size geçici bir finansman sağlar. Mülk satıldığında kredi kapatılır veya uzun vadeli konut kredisine dönüştürülür. Bu esneklik, mülk sahibinin "açıkta kalma" riskini sıfıra indirir. Unutmayın, emlak piyasasında nakit kraldır ama kredi ise o kralın ordusudur.
Detaylı analizler ve soru-cevaplar için bilgi merkezimizi ziyaret edin.